Ghép tạng

Cập nhật lúc : 08/06/2016 09:22

BÀI DỰ THI: “GIẢI PHÁP SÁNG TẠO Y TẾ CỘNG ĐỒNG”
 
- Họ và tên: Đoàn Thị Liễu 
- Đơn vị cộng tác: Bệnh viện phục hồi chức năng_Điều trị bệnh nghề nghiệp_Hồ Chí Minh
- Chuyên môn: Bác sĩ chuyên khoa 1_Nội tổng quát
- Đề tài dự thi: “Ghép tạng”
 
Mỗi năm Việt Nam có tới 10.000 người chờ ghép thận, thực tế chỉ có 200 (5%) bệnh nhân được ghép mỗi năm, mặc dù Việt Nam đã ghép thận thành công hơn 10 năm qua.
 
Theo tôi, sự khó khăn này có những nguyên nhân sau:
 
1. Công tác tuyên truyền về vấn đề hiến tạng chưa tốt.
 
+ Với nền tảng văn hóa truyền thống lâu đời của dân tộc Á Đông, khi mỗi con người mất đi cần phải được “vẹn toàn thể xác” thì mới tốt cho con cháu trong công việc làm ăn sau này.
 
+ Chính vì tư tưởng này nên nhiều gia đình còn e ngại khi người hiến tạng đề cập đến vấn đề này. Do đó gia đình thân quyến của những người đó mới không thực hiện việc hiến tạng. 
 
+ Còn có rất nhiều người lầm tưởng việc hiến tạng chỉ thực hiện được khi con người mất đi, mà không hiểu rằng khi còn sống ta vẫn có thể hiến tạng của mình để giúp bệnh nhân.
 
+ Xã hội chưa được hiểu biết rộng rãi về mặt pháp lý nhà nước đã có những quy định rõ ràng về vấn đề hiến tạng. Chính vì sự kém hiểu biết này đã làm cho một số kẻ xấu đã lợi dụng, mua bán lén lút các tạng cần cấy ghép, điều này đã gây ra những “thương tổn”, thậm chí “tử vong” đối với những người cho tạng ghép.

2. Việc tổ chức tiếp nhận tạng được ghép chưa thật sự “chính quy”.
 
+ Người dân có nhu cầu ghép tạng cũng chưa được cơ sở y tế tư vấn rõ ràng về việc xin tiếp nhận để có tạng ghép.
 
+ Người có nhu cầu muốn cho tạng cũng chưa biết phải đến cơ sở y tế nào để “đáp ứng” hiến tạng.
 
+ Ta chưa có một tổ chức chuyên nghiệp, hoạt động “đồng bộ” từ những khâu nhận hồ sơ, lập đầy đủ dữ liệu của người cho tạng về về DNA, nhóm máu, gene sinh học..., khâu phẫu thuật tiếp nhận tạng ghép đến phẫu thuật cấy ghép cho bệnh nhân có nhu cầu...
 
3. Cần lưu ý đến vấn đề “nhân văn”, “phong tục tập quán” của người Á Đông đối với những tạng ghép được tiếp nhận từ những bệnh nhân đã qua đời.
Để khắc phục các nguyên nhân trên tôi đề ra các giải pháp sau:
 
1. Đối với vấn đề số 1:
 
 Cần tổ chức tuyên truyền sâu rộng đến mọi tầng lớp nhân dân:
 
+ Nói chuyện tại các tổ dân phố, tổ phụ nữ, tổ phụ lão.
 
+ Công đoàn các cơ quan xí nghiệp tổ chức nói chuyện về chuyên đề này.
 
+ Các sinh viên “tình nguyện mùa hè” sẽ phát các tờ rơi tại các bến xe cộng đồng, trường học, rạp hát, trạm xe, nhà văn hóa...
 
+ Các bệnh viện phải có: tờ bướm, đĩa để phát hình tại phòng chờ khám bệnh, các “tổ tuyên truyền” vấn đề này, các cuộc họp với thân nhân bệnh nhân.
 
+ Sinh viên đại học cần được học tập, hiểu biết vấn đề “ghép tạng” để có thể tham gia hoặc tuyên truyền các kiến thức về ghép tạng.
 
+ Nhân viên y tế phải được học tập về pháp lý, về hệ thống tổ chức ghép tạng để thực hiện tốt việc tuyên truyền trong vấn đề này.
 
2. Đối với vấn đề số 2:

 Thông báo rộng rãi đến người dân về thủ tục đăng ký cho tạng:
 
+ Địa điểm xin đơn “cho tạng” để được phép hiến tạng.
 
+ Điều kiện sức khỏe như thế nào mới được phép cho tạng.
 
+ Cách liên lạc thế nào khi người cho tạng bị mất.
 
 Kiện toàn tổ chức 1 bộ phận khép kín từ khâu tiếp nhận đến khâu xử lý tạng để được thực hiện một cách nhanh chóng.
 
+ Tổ chức nào sẽ tiếp nhận thông tin của người cho tạng.
 
+ Phải thông báo rộng rãi những bệnh viện nào được nhà nước cho phép tiếp nhận, ghép tạng.
 
+ Tổ chức một đội nhân viên chuyên nghiệp đến nhà người cho tạng (đối với những ca mà người cho tạng đã chết) nhanh chóng chuyển xác đến những bệnh viện nói trên.
 
 Cần giữ bí mật giúp người cho và người nhận tạng trong 1 số trường hợp, để tránh vấn đề mua bán nội tạng.
 
+ Đối với người đăng ký hiến tạng, bệnh nhân cần có một “lý lịch sinh học” được lưu giữ tại bệnh viện, để khi có trường hợp nào cần đến tạng, chúng ta đã có sẵn dữ liệu để đối chứng với người bệnh, như vậy ta sẽ nhanh chóng tìm được người cho tạng phù hợp với người cần tạng để ghép.
 
+ Có nơi bảo quản thật tốt các xác đã hiến vì mục đích khoa học.
 
 Lưu ý đưa vấn đề ghép tạng vào các đối tượng BHYT, để cho giá thành phù hợp cho cả những bệnh nhân nghèo có thể cùng hưởng về “dịch vụ ghép tạng” vốn dĩ chỉ dành cho những người giàu có, vì giá thành hiện tại còn quá cao.

3. Đối với vấn đề số 3:
 
 Cần chọn một ngày “vinh danh” các cá nhân đã tiên phong cho tạng ghép.
 
 Các trường hợp nhận tạng khi người “hiến xác” đã mất, thì sau khi phẫu thuật lấy tạng cần tổ chức “lễ an táng” trang nghiêm và hết sức trân trọng, hoàn toàn miễn phí.
 
 Tổ chức gặp mặt giữa người cho tạng và người nhận tạng trong một ngày nào đó (ví dụ ngày “vinh danh” như ta đã nói ở trên) qua đó ta tuyên truyền được giá trị của nghĩa cử “cho tạng ghép” đã cứu người như thế nào.
 
Trên đây là một số ý kiến đóng góp, mong rằng chúng ta sẽ sớm có một chương trình hành động thiết thực, để số người đăng ký “cho tạng” tăng lên nhằm giúp cho những bệnh nhân đang mòn mỏi từng ngày, chờ đợi có tạng phù hợp để ghép.

10 hoạt động nổi bật trong tháng


Quảng cáo